صندوق شاخصی چیست و با صندوقهای فعال چه فرقی دارد؟
۲۸ مرداد ۱۴۰۵
سایر مقالههای سطح متوسط
مراحل خرید و فروش واحد صندوق در سامانه معاملاتی، گامبهگام
پیش از ثبت هر سفارش، باید حساب کارگزاری فعال باشد و وجه کافی به حساب سرمایهگذاری واریز شده باشد؛ واریز وجه از طریق درگاههای معرفیشده همان کارگزاری انجام میشود و معمولاً بلافاصله یا ظرف چند ساعت در حساب معاملاتی قابل مشاهده است. برای خرید، در پنل معاملاتی باید نماد یا نام صندوق مورد نظر جستجو و تعداد واحد یا مبلغ درخواستی وارد شود. برای صندوقهای ETF، سفارش مثل خرید سهام در ساعات بازار و بر اساس قیمت لحظهای عرضه و تقاضا انجام میشود؛ برای صندوقهای صدور و ابطالی، سفارش ثبت میشود اما تخصیص نهایی واحد بر اساس NAV پایان همان روز کاری صورت میگیرد. برای فروش (ابطال)، مسیر مشابهی طی میشود: انتخاب صندوق از فهرست داراییها، وارد کردن تعداد واحد برای فروش، و تأیید نهایی سفارش. برای صندوقهای صدور و ابطالی، وجه حاصل از ابطال طبق سقف زمانی اعلامشده در امیدنامه صندوق (معمولاً چند روز کاری) به حساب بانکی متصل واریز میشود. هر سفارش پس از ثبت، وضعیتی (مثل «در انتظار»، «انجامشده» یا «رد شده») در همان پنل نمایش داده میشود که باید پیش و پس از هر معامله بررسی شود تا از تکمیل درست آن اطمینان حاصل شود.
خرید از سایت خود صندوق یا از طریق کارگزاری، چه فرقی دارند؟
صندوقهای سرمایهگذاری (غیر از نوع ETF) معمولاً دو مسیر برای صدور و ابطال واحد دارند: مراجعه مستقیم به سایت یا اپلیکیشن همان صندوق، یا ثبت سفارش از طریق کارگزاریای که با آن صندوق قرارداد همکاری دارد. در مسیر اول، سرمایهگذار مستقیماً در سامانه خود صندوق ثبتنام و درخواست صدور یا ابطال ثبت میکند؛ قیمت واحد در این حالت بر اساس NAV محاسبهشده در پایان همان روز کاری اعمال میشود، نه قیمت لحظهای. در مسیر دوم، سفارش از طریق پنل معاملاتی کارگزاری ثبت میشود؛ این روش برای کسانی که چند صندوق یا ابزار مختلف را همزمان مدیریت میکنند مناسبتر است، چون همه داراییها در یک پنل واحد قابل مشاهدهاند. صندوقهای قابل معامله (ETF) از این قاعده مستثنیاند؛ چون واحدهای آنها مثل سهام روی تابلوی بورس معامله میشود، خرید و فروششان فقط از طریق کارگزاری و در ساعات بازار امکانپذیر است، نه از سایت خود صندوق. انتخاب بین این دو مسیر (برای صندوقهای غیر ETF) معمولاً به سهولت استفاده، سرعت تسویه، و اینکه سرمایهگذار چند صندوق مختلف را همزمان دنبال میکند یا نه بستگی دارد.
مالیات صندوقهای سرمایهگذاری در ایران چقدر است؟
در قوانین مالیاتی ایران، معافیت مالیاتی نقل و انتقال اوراق بهادار (شامل سهام و واحدهای صندوقهای سرمایهگذاری) که در بورس یا فرابورس معامله میشوند، سابقه طولانی دارد؛ به این معنا که سود حاصل از افزایش قیمت (اختلاف قیمت خرید و فروش) واحد این صندوقها، برخلاف بسیاری از داراییهای دیگر، معمولاً مشمول مالیات بر عایدی سرمایه نمیشود. با این حال، کارمزد کارگزاری هنگام خرید و فروش (که بخشی از آن میتواند شامل عوارض/مالیات بر معامله باشد) جدا از مالیات بر عایدی سرمایه است و طبق نرخ مصوب سازمان بورس از هر معامله کسر میشود؛ این یک هزینه معاملاتی است، نه مالیات بر سود. سود تقسیمی برخی صندوقها (مثل توزیع دورهای سود صندوقهای درآمد ثابت) ممکن است تابع قواعد متفاوتی نسبت به عایدی سرمایه باشد؛ جزئیات دقیق در امیدنامه هر صندوق و مقررات مصوب همان دوره ذکر میشود. قوانین و نرخهای مالیاتی در طول زمان توسط مجلس و سازمان امور مالیاتی قابل تغییرند؛ برای اطمینان از صحت و بهروز بودن هر عدد یا معافیت مشخص، مراجعه به منابع رسمی سازمان امور مالیاتی کشور یا سازمان بورس و اوراق بهادار در زمان تصمیمگیری توصیه میشود.